De titel van dit onderzoek is een zin tussen aanhalingstekens: "I don't know for certain." Ik denk dat de auteurs die regel kozen omdat hij het onderwerp eigenlijk al grotendeels samenvat. Er gaat iets ernstig mis tijdens een avond uit, en achteraf valt vaak niet meer na te gaan wat het was.

Ik lees veel alcoholonderzoek voor deze blog. Het meeste gaat over hoeveel mensen drinken en wat dat doet met hun lichaam en hun keuzes. Dit onderzoek gaat over wat iemand anders in je glas doet.

Wat ze deden

Het team deed een inhoudsanalyse op Reddit: 91 threads over drankspiking, met samen 14.284 reacties. Inhoudsanalyse betekent gewoon dat je leest wat mensen schreven en dat sorteert in thema's die steeds terugkomen.

In de data kwamen twee soorten stemmen naar voren:

  • slachtoffers die het overleefden en beschrijven wat hun overkwam
  • omstanders, mensen die erbij waren toen het iemand anders overkwam

Dit is kwalitatief onderzoek. Geen cijfers, geen percentages, geen vergelijkingsgroep. En 14.284 telt reacties, geen mensen. Niemand legde de verhalen naast medische dossiers of politierapporten, dus je krijgt hoe mensen het zelf vertellen. Bij een onderwerp als dit zijn zulke ooggetuigenverslagen misschien toch de meest gedetailleerde bron die er is.

Wat ze vonden

De onderzoekers deelden het materiaal op in vier thema's.

  • Context. Veel meldingen kwamen van vrouwen, en de daders waren meestal mannen. Het gebeurde doorgaans in bars, op feesten of bij mensen thuis. Er was alcohol in het spel, en waarschijnlijk werden er ook andere drugs toegediend zonder toestemming.
  • Schade. Veel slachtoffers beschreven gevolgen voor hun mentale gezondheid die lang na die nacht bleven.
  • Omstanders. Wat de mensen rond het slachtoffer op dat moment deden.
  • Hulp zoeken. Wat er later gebeurde, toen slachtoffers steun probeerden te krijgen. Velen beschreven hoe hulpdiensten tekortschoten.

De samenvatting splitst het thema omstanders niet uit in concrete handelingen. Dus ik ga niet gokken wat hielp en wat niet.

Twee details bleven bij me hangen. Het eerste is de lijst met plekken. Bars, natuurlijk, dat verwachtte ik. Maar woningen en feesten staan er ook op. Het tweede is het woord "waarschijnlijk" in de samenvatting van de auteurs zelf. Na 14.284 reacties noemen de onderzoekers de drugs nog steeds waarschijnlijk toegediend. Dezelfde onzekerheid als in de titel.

Wat het betekent

De auteurs doen twee aanbevelingen. Allebei leken ze me eerst klein. Daar ben ik op teruggekomen.

De eerste gaat over taal. Ze stellen voor "drankspiking" te vervangen door "alcohol- en drugsgefaciliteerd seksueel geweld", wat volgens hen inclusiever is. De samenvatting zegt niet precies wie de nieuwe term erbij betrekt, dus wat volgt is mijn eigen lezing. "Drankspiking" zet een gemanipuleerd drankje centraal. De langere term benoemt het geweld, en omvat zowel alcohol zelf als andere drugs. Of er ooit een tweede stof is aangetoond, weegt dan minder zwaar bij hoe de schade wordt benoemd. Veel mensen kunnen dat namelijk niet aantonen. Geen kleine verschuiving dus.

De tweede gaat over de reactie. De auteurs pleiten voor hulp die erkent wat slachtoffers hebben meegemaakt. Leg dat naast het thema hulp zoeken en je ziet waarom. Iemand die al niet zeker weet wat er met hem of haar is gebeurd, gaat op zoek naar hulp. Is het eerste antwoord twijfel, dan wordt die twijfel deel van de schade. Ik kan de beschreven langetermijngevolgen voor de geestelijke gezondheid eigenlijk niet lezen zonder daaraan te denken.

Dat bars in de data opduiken, deed me denken aan een review die ik besprak over wat de schade in het uitgaansleven in en rond bars vermindert. Die ging over dronken gasten en hoe horecazaken daarmee omgaan. Deze studie gaat over opzettelijke schade in dezelfde soort ruimtes. En over woningen, waar geen enkel horecabeleid komt.

Eén kanttekening. Reddit is geen aselecte steekproef van de bevolking en de verhalen zijn niet te controleren, dus over hoe vaak spiking voorkomt zegt dit weinig. Over hoe het is als het gebeurt zegt het veel: wie het meestal overkomt, waar, en hoe de weken en maanden erna eruitzien.

Terug naar de titel dus. "I don't know for certain" is vaak het eerlijkste verslag dat iemand kan geven. Als ik de auteurs goed begrijp, is hun punt dat steun voor iemand in die positie niet zou moeten afhangen van een zekerheid die diegene misschien nooit krijgt.

Bron: Violence Against Women, DOI